Қазақстанның ЖИ қолданатын мемлекеттік қызметтеріндегі дербес деректерді қорғау
Аңдатпа
Мемлекеттік сектордағы жасанды интеллект қызметтерге қол жеткізуге, тексерулерге, қолдау алу құқығын айқындауға және жария билікті жүзеге асырудың өзге де нысандарына ықпал етуі мүмкін, алайда талаптардың сақталуын тек құқықтық нормаларға сілтеме жасау немесе техникалық шараларды тізбелеу арқылы дәлелдеу жеткіліксіз. Зерттеудің мақсаты - әрбір құқықтық талап пен мемлекеттік қызмет сценарийін тәуекелмен, бақылау шарасымен, дәлелдік артефактпен, жауапты тұлғамен және өмірлік цикл шешімімен байланыстыратын Қазақстанның KZ-AIPAG жасанды интеллект құпиялылығы мен есептілігін басқару моделін әзірлеу. Әдіснама нормативтік-құқықтық талдауды, нысаналы құрылымдалған әдебиет шолуын, Канаданың алгоритмдік әсерді бағалау құралын, Еуропалық Одақтың Жасанды интеллект туралы актісін, Деректерді қорғаудың жалпы регламентінің 22 және 35-баптарын және алгоритмдік аудиттің толық циклдік моделін салыстыруды, сондай-ақ Smart Data Ukimet пен eGov AI бойынша шектелген кейстерді қамтиды. Нәтижелер Қазақстандағы негізгі олқылық реттеудің толық болмауынан емес, талаптарды қызмет деңгейінде іске асыру мен дәлелдеудің жеткіліксіздігінен туындайтынын көрсетті. KZ-AIPAG пайдалану сценарийінің төрт әсер деңгейін жекелеген қауіптерді ықтималдық пен салдар бойынша бағалаудан бөледі, басқарудың алты саласын біріктіреді және дәлелдер тізбегін, төрт шешім қақпасын, бірыңғай рөлдер каталогын әрі ішкі аудит тәуелсіздігін сақтайтын RACI матрицасын ұсынады. Smart Data Ukimet иллюстрациялық кейсінде құқықтық негіз, өңдеу мақсаты, деректерді байланыстыру және қайта сәйкестендіру тәуекелі, қол жеткізу моделі, мазмұнды адам бақылауы мен бақылау тиімділігі дәлелденгенге дейін шартты түрде іске қоспау шешімі алынды. Ғылыми үлес - есептілікті қызмет деңгейінде тексерілетін ететін Қазақстанға бейімделген compliance-by-evidence моделі. Тәуелсіз сараптамалық валидация және практикалық пилоттау қажет.